:: BESPREKINGEN ::
DVDInfo.be >> Bespreking >> HARRY POTTER 4 - AND THE GOBLET OF FIRE
HARRY POTTER 4 - AND THE GOBLET OF FIRE
Bespreking door: Werner - Geplaatst op: 2006-04-02


FILM
Wat een vrolijk vakantie-uitje zou moeten worden, ontaardt in een drama: Harry Potter (Daniel Radcliffe) mag met de ouders van zijn vriend Ron Weasly (Rupert Grint) mee naar het wereldkampioenschap Quidditch. Tijdens de festiviteiten zaait een bende Death Eaters, volgelingen van Je-Weet-Wel-Wie dood en vernieling. En dit is nog maar een voorafspiegeling van het drama dat zich dit schooljaar op Hogwarts zal voltrekken. Harry wordt geplaagd door nachtmerries, waarin Wormtail (Timothy Spall) en een hem onbekende vreemdeling de komst van Dinges voorbereiden. De Britse toverschool is intussen gastheer voor het prestigieuze Three Wizard Tournament, waarin twee buitenlandse scholen een jaar op uitwisseling komen en één kampioen van Hogwarts het zal moeten opnemen tegen een deelneemster uit een Franse prestigieuze chichi-school voor jonge heksen van reuzin Madame Olympe Maxime (Frances de la Tour), een oude vlam van Hagrid (Robbie Coltrane), en een bende goed afgetrainde Bulgaren, geleid door de "bekeerde" Death Eater Igor Karkaroff (Pedja Bjelac). Omdat de drie proeven die de deelnemers moeten afleggen niet geheel zonder gevaar zijn, heeft professor Dumbledore (Michael Gambon) een leeftijdsafscherming rond de Goblet of Fire geplaatst, waarin geïnteresseerde deelnemers hun naam kunnen achterlaten voor uitloting; wie echter nog geen zeventien jaar is, wordt systematisch geweigerd, en daar kan geen verouderingsdrank tegenop.



Voor de Franse school wordt Fleur Delacour (Clémence Poésy) uitverkoren, voor de Bulgaren de Quidditch-kampioen Viktor Krum (Stanislav Ianevski), en voor Hogwarts Cedric Diggory (Robert Pattinson). Tot ieders verbazing - behalve uiteraard die van het publiek - gebeurt er dan iets wat de Goblet of Fire nog nooit heeft gedaan: er komt een vierde naam uit de beker, die van Harry Potter. Iedereen is verbaasd hoe Harry de leeftijdsbarrière heeft kunnen omzeilen, niet in het minst hijzelf, want hij heeft helemaal niet meegedaan! Iemand die - volgens Harry's vriend Sirius Black (Gary Oldman) - hem geen goed hart toedraagt, is erin geslaagd om via een krachtige bezwering de Goblet of Fire te misleiden, en heeft Harry's naam in de beker gestopt. Eens de beker zijn selectie heeft gemaakt is er echter geen forfait meer mogelijk: Harry moet tegen wil en dank meedoen aan de drie gevaarlijke proeven: een draak verschalken, roofzuchtige waterwezens het hoofd bieden en een moordlustig labyrint doorkruisen. Dit leidt onder meer tot zijn eerste grote ruzie met zijn boezemvriend Ron, die denkt dat Harry er alleen op uit is om zichzelf interessant te maken. En het had zo'n mooi schooljaar kunnen zijn: Harry is voor de eerste keer in zijn leven verliefd, op de Chinese studente Cho Chang (Katie Leung), maar misloopt de kans om met haar naar het sprookjesachtige kerstbal te gaan. Ook Hermoine Granger (Emma Watson) voelt de kriebels in de onderbuik, wanneer ze voor de verandering eens niét bij gebrek aan beter wordt gevraagd voor het bal door Viktor Krum.



De romantische perikelen van de puberende tovenaars even terzijde geschoven, gaat de competitie intussen genadeloos door. Meer door geluk en steun van derden weet Harry zich naar de finale proef te sukkelen. Hij krijgt daarbij, in willekeurige volgorde, de actieve steun van de nieuwe leraar in Verweer tegen de Zwarte Kunsten, Alastor 'Mad-Eye' Moody (Brendan Gleeson) - van wie de leerlingen niet kunnen uitmaken of hij een briljant genie dan wel een drankverslaafde waanzinnige is, de gebruikelijke minachting van zijn aartsvijand Draco Malfoy (Tom Felton), de tegenkanting van toverdrankkundige Severus Snape (Alan Rickman), de ongewenste aandacht van geestverschijning Moaning Myrtle (Shirley Henderson), en de ongevraagde inmenging van roddelpers-journaliste Rita Skeeter (Miranda Richardson). De finale proef draait echter uit op een dodelijke confrontatie met Lord Voldemort (Ralph Fiennes), die dankzij de machinaties van één goed geplaatste verrader in Harry's naaste omgeving eindelijk de kans ziet om te herrijzen uit de dood, en die probeert het werk af te maken waar hij dertien jaar daarvoor in faalde: Harry Potter vermoorden.



Bij de bespreking van Harry Potter And The Prisoner Of Azkaban grapten we nog dat tegen dit tempo tegen dat we aan het zevende deel zijn, de franchise verworden zal zijn tot een gore exploitation-film. Alhoewel dat een lichte boutade was, zetten niet alleen de kindacteurs, maar ook regisseur Mike Newell (Four Weddings And A Funeral) weer een flinke stap verder in de richting van de volwassenheid. Het speciaal voor de derde film ingevoerde leeftijdslabel van 9 jaar was voor deze derde film, die behoorlijk wat gore momenten kent, al niet meer genoeg. Al in de eerste minuten van deze kinderfilm (!) valt er op redelijk huiveringwekkende manier een dode, even later is het met de slachting op het WK Quidditch weer prijs, en naarmate de film vordert, sneuvelen er een paar personages in stijgende volgorde van belangrijkheid. En vooruitblikkend op delen vijf en zes, zal het er voor de volgende regisseur niet op beteren. Het verhaal is met zijn vele subplots, zoals de strapatsen van Rita Skeeter en Harry's kalverliefde, ten opzichte van de eerste film een stuk complexer geworden, maar dat is nog niets vergeleken met de manier waarop de schrijfsels van J.K. Rowling in volume en inhoud toenemen. Er is lange tijd sprake geweest om deze film ook in twee delen te splitsen, en de 151 minuten die nu uiteindelijk overblijven zitten tot aan de nok volgepropt, maar toch werd deze optie gelukkig verworpen; de manier waarop het verhaal is opgebouwd rond de drie af te leggen proeven laat immers niet toe om de film in twee equivalente delen te verdelen. En meer en meer loont het voor de filmkijker om de films meerdere visies te gunnen: een tweede kijkbeurt van dit vierde deel heeft zelfs bij mij en mijn hard-core fanatische echtgenote (en dat betekent al heel wat, geloof me!) details naar de oppervlakte gebracht die we de eerste keer niet mee hadden. Waarschijnlijk waren we té verblind door het spektakel.



De harcore-fans zullen wel even moeten knarsetanden: enkele verhaallijnen uit de boeken zijn gedeeltelijk of volledig verdwenen. Zo is de rol van de in de tweede film prominent aanwezige Dobby The Fucking F.. euh, House Elf compleet gesneuveld, wordt de in door de vorige films bijna traditioneel geworden opening ten huize van Harry's oom en tante Duffling achterwege gelaten, en zijn de ontwikkelingen rond Rita Skeeter en Cho Chang drastisch beperkt, in die mate zelfs dat we ons afvragen waarom het beetje verhaal dat over is gebleven, nog tout court in de uiteindelijke film is weerhouden. Scenariogewijs houdt J.K. Rowling echter zoals bekend een flinke slag onder de arm door scenarist Steve Kloves in ruil voor absolute geheimhouding al ruim op voorhand in te lichten over de inhoud van de intussen verschenen, en nog te verschijnen, boeken, en vooral welke details in het scenario nog absoluut weerhouden moeten worden, wat mogelijk een verklaring zou kunnen zijn voor de bokkesprongen die soms in het verhaal worden gemaakt. Meer dan bij de vorige films geldt hier de regel dat voor wie bekend is met de boeken, enkele schampere verwijzingen zullen moeten volstaan voor bepaalde verdere verhaallijnen die in het boek wél de nodige aandacht krijgen.



Maar less is more: wat er, na deftige trimming van het boek, nog aan scenario is overgebleven, is een visueel feest voor oog en oor. Waren de Dementors in deel 3 nog een klein beetje angstaanjagend, dan kan dat zeker gezegd worden van de Death Eaters die in deze film hun opwachting maken, en die - zeker niet toevallig - fysiek heel wat gelijkenissen vertonen met de Ku Klux Klan: Lord Voldemort streeft duidelijk een 'raszuiverheid' na in de orde der Magiërs waarin geen plaats is voor modderbloeden of andere zwakkelingen. Voldemort had in de eerste twee films telkens een andere incarnatie nodig om Harry Potter, het enige wat tussen hem en de uitvoering van zijn plannen staat, te schaden, maar wordt in deze film terug 'in het vlees gekleed', en weet bovendien de bescherming op te heffen waardoor Harry totnogtoe van zijn wraak gespaard bleef. Wat in de praktijk betekent dat de doorlopende verhaallijn uit de boeken in dit vierde deel eindelijk wat vaart krijgt. Er vallen, letterlijk en figuurlijk, maskers af, waardoor we stilaan beginnen te weten waarom Harry zo'n bedreiging voor Voldemort is, en wie er zich zoal heeft bekeerd tot de dark side of the Force. Maar er rollen zoals eerder gesteld in deze film koppen: de vrolijke en kleurrijke wereld van de eerste films, en daarmee ook de jeugdige onschuld van Harry en zijn vrienden, is na deze film definitief om zeep. De openings- en slotscènes van deze film zijn zeer donker, zowel inhoudelijk als visueel, en vrolijke sidekicks zoals Dobby, Nearly-Headless Nick en de Shrunken Head zijn definitief naar het achterplan verwezen ten voordele van griezels als Moaning Myrtle.



Dat nogmaals geopteerd werd voor dezelfde kindacteurs, intussen al halve volwassenen, is zeker en vast eerder een troef dan een hinderpaal. De rollen zijn net als de boeken mee-geëvolueerd: Emma Watson is geen klein meisje meer maar een volwassen jonge vrouw die haar seksualiteit ontdekt, Rupert Grint (die volgens ons een dieet van wielrennershormonen volgt) en Daniel Radcliffe zijn zwaar puberende adolescenten die de last van hun verantwoordelijkheden leren dragen, en ze zijn intussen al zodanig met hun rol vergroeid dat het minder en minder mogelijk is om hun respectievelijke personages voor te stelen zonder hun persoonlijke inbreng. De franchise is gelukkig nog steeds zo succesvol dat budgettair er zich nauwelijks problemen stellen: het terugbrengen van twee Quidditch-wedstrijden uit het boek tot één heeft niet zozeer met besparingen in het financiële departement te maken dan wel met het draagbaar houden van de film. Dat er een vrij goed budget beschikbaar was, zien we onder meer in de scène waarin Harry op de vlucht moet voor een losgebroken Horntail-draak, en de wondermooie scène waarin Harry in de diepte afdaalt in het meer vol monsters. Toch wordt er redelijk spaarzaam omgesprongen met de effecten ten opzichte van de eerdere films: niet elke muur hangt bijvoorbeeld meer vol met bewegende schilderijen, maar in scènes waar de magische trukendoos moet worden opengehaald, zoals de confrontatie tussen Mad-Eye Moody en Lucius Malfoy, gebeurt dit bijna als een vanzelfsprekendheid.



De fantasy-wereld van Joanne Rowling heeft er met deze film alweer een paar lagen bij gekregen, en tot ons groot genoegen vallen alle puzzelstukjes die de films doen overlappen, netjes in elkaar met niet al te veel haken en ogen, en voor het eerst worden er ook enkele vragen opgelost en niet alleen bijgesteld. Nu Rowling ook stilaan op literair gebied erkent wordt, uitgerekend daar waar ze vroeger met opgeheven neus werd bekeken als 'die met die boekjes van die snotterige tovenaarsleerling', is het duidelijk dat de wisselwerking tussen de boeken en de films voor beide benificieel is, zonder daarom aan de ander afbreuk te doen. De film zorgde voor de naambekendheid, maar Rowling heeft de Britse, en bij uitbreiding de wereldjeugd, weer aan het lezen gekregen. We hebben uiteraard niet de Gave der Helderziendheid zoals Emma Thompson in de vorige film, maar zowel op gebied van literatuur als van film zijn we met deze reeks getuige van het maken van een klassieker in wording. Voor Harry Potter And The Order Of The Phoenix wordt de regisseursfakkel eens te meer doorgegeven - een principe dat ook de visuele verschillen tussen de films interessant maakt - ditmaal aan David Yates, een relatief onbekende regisseur met vooral tv-werk op zijn palmares en geen gekende blockbusters, die echter in 2003 opviel met zijn Britse spionageserie State Of Play. Zowat de hele gekende cast is terug op het appel voor het vijfde deel in 2007, uitgezonderd scenarist Steve Kloves, die na vier films de fakkel doorgeeft aan Michael Goldenberg. Een belangrijke rol zal in deel 5 weggelegd worden door Imelda Staunton, die in Vera Drake van Mike Leigh nog het abortusplegende engelenmaakstertje speelde, en nu de rol zal vervullen van Professor Dolores Umbridge. In 2008 zal dan Harry Potter And The Half-Blood Prince volgen. We hopen dat de meesten van hen het verhaal tot en met deel 7 zullen afmaken, zelfs al duurt tegenwoordig het schrijven van een boek half zo snel als het maken van de films.



BEELD EN GELUID
Ook bij deze Harry Potter And The Goblet Of Fire kan je gelukkig niet meer kiezen tussen een fullscreen- en een widescreen-presentatie. Deze presentatie, met beeldverhouding 2.40:1, is de enige goeie, en is de enige overweging die U moet maken of U voor de 1-disc zonder, dan wel de 2-disc met extra's gaat. Wat het beeld betreft is er wel iets te merken dat de kwaliteit iets minder scherp is dan het vorige deel, door het feit dat de film alweer een kwartier langer is, en we zijn er ons terdege van bewust dat één en ander te maken heeft met de duistere sfeer waar Mike Newell de film bewust in wilde laten baden, maar de scènes in het begin, waarin Harry's gezelschap eerst naar het WK Quidditch trekt in het vroege ochtengloren, en vervolgens de nasleep nadat de Death Eaters het kampeerveld hebben platgegooid, zijn wel érg donker, in die zin dat je de gezichten van de acteurs soms nauwelijks kan onderscheiden, en het geheel er erg contrastloos uitziet. Een zelfde, soortgelijk verschijnsel doet zich voor bij de scènes in het doolhof, die zo donker eruit zien dat we amper - misschien gelukkig? misschien doelbewust! - de verschirkkingen niet kunnen aanschouwen die Harry en zijn concurrenten moeten ondergaan. Eén en ander is wel handig om de film in mysterie te hullen, maar als we zouden zeggen dat het gebrek aan contrast volledig intentioneel was, zouden we op zijn minst de waarheid geweld aandoen. De stukken tussenin zijn gelukkig wél scherp, foutloos en vreselijk goed gedetailleerd: het gevecht van Harry met de Horntail, de onderwaterwereld, maar vooral de schitterende visualisatie van het kerstbal, waarin we door de ogen van Harry de intrede bij het bal zien, maken dit toch ook wel op gebied van beeld tot een uiterst genietbaar geheel.



De Dolby Digital 5.1-geluidstrack is goed, evenwichtig opgebouwd, met de nodige pieken rondom de spektakelscènes zoals de drie proeven, alsook het Quidditch-WK en bij de confrontatie met Voldemort. Ambience is wat de geluidstrack betreft het sleutelwoord. Wat ons beter bevalt dan het pure machtsvertoon van de bassen. De Vlaamstalige track hebben we niet gekeurd, omdat we het een beetje vreemd vinden dat een film die enkel voor +12-jarigen bedoeld is, niet te volgen zou zijn in een ondertitelde versie. Langs de andere kant hebben we wel begrip voor de mensen die met de films meegegroeid zijn en nu eenmaal "gewoon zijn" om de Vlaams gesproken versie te beluisteren. Misschien is voor die mensen nu de tijd aangebroken om de eerste films eens te herbekijken met het originele Engelse geluid? Want er gaat enorm veel taalkundigs in de vertaling verloren, het werk van Rowling is niet zomaar een filmscenario, maar heeft ook literaire waarden. We ergeren ons wel een beetje aan de vertalingen van de namen die nogal afwijkend zijn in de ondertitelde versie tegenover de gesproken versie. Men heeft echter wel consequent dezelfde vertalingen als in de boeken gebruikt, en ook dat getuigt van het feit dat ze bij de vertaler wel hun huiswerk hebben gemaakt.



EXTRA'S
Erop of eronder? Bij de vorige Harry Potter-discs was het verwijt nogal eens dat het bonusmateriaal enkel op kinderen gericht was, en dat met de 'vervolwasselijking' van de films het bonusmateriaal ook eens een upgrade verdiende. Dat is maar ten dele gelukt: er zitten weliswaar enkele interessante bijdragen bij, maar het aandeel aan spelletjes is wat ons betreft nog steeds te hoog.



Disc 2 opent in mooie geanimeerde menu's met een computergeanimeerde vlucht over de terreinen rond Hogwarts; naast Hogwarts Castle zijn de drie arena's waar de proeven worden uitgevoerd aanklikbaar, de Dragon Arena, The Lake en The Maze. Elk van de vier biedt enkele extra's, en bij elk van de drie oefenterreinen houdt dat uiteraard onder meer een spelletje in - bij The Maze zelfs twee - aangepast aan de thematiek van het hoofdstuk in kwestie. De spelletjes zijn iets minder irriterend dan anders, omdat ze ditmaal echt ook wat met de film te maken hebben. Maar ze stellen zoals gewoonlijk niet veel voor, en het gedetailleerde uitwerken laat ik aan U over; U wil immers waarschijnlijk geen "walkthrough"? Wel, dat komt perfect uit, want ik wil 'm niet opstellen!



De sectie "Dragon Arena" bevat nog twee documentaires. In "Harry Vs. The Horntail: The First Task" (6 min.) krijgen we te zien hoe de draak uiteindelijk werd gevisualiseerd, en in "Meet The Champions" (13 min.) vol\gen we acteurs Robert Pattinson, Clémence Poésy en Stanislav Ianevski op een draaidag (de vierde deelnemer krijgt al genoeg aandacht). De sectie "The Lake" bevat nog een documentaire "In Too Deep: The Second Task" (10 min.) waarin we zien hoe Daniel Radcliffe voor zijn rol mocht trainen in een zwembad met bluescreen aan de wanden. En in de derde sectie "The Maze" vinden we naast 2 spelletjes ook 2 documentaires terug: In de documentaire "The Maze: The Third Task" (7 min.) zien we hoe de doolhof werd ontworpen, en hoe de shots een samenstelling zijn van robot-techniek en computeranimatie, die aan het labyrinth een kwade persoonlijkheid toedichten. In de laatste documentaire, "He Who Must Not Be Named" (11m08s), zien we tenslotte uiteraard zoals verwacht niet alleen hoe Lord Voldemolrt een fysische vorm aanneemt, maar ook hoe men erbij gekomen is om daar Ralph Fiennes voor te casten en hoe die toch nog op J.K. Rowling zijn invloed kon uitoefenen om enkel fysieke details aan Voldemort te veranderen, waardoor die net wat menselijker - maar niet minder wreedaardig - wordt afgebeend.



Na dit spannende toernooi wacht ons in Hogwarts Castle het hoofdbuffet: 10 minuten aan verwijderde scènes, die spijtig genoeg niet Rita Skeeter of Dobby aan het geheel toevoegen, maar wel een quasi volledig optreden van Jarvis Cocker, ook al zo'n weerzinwekkend monster. Nog monsterlijker zijn de volledige lyrics van het nummer, ongetwijfeld en met reden niet weerhouden voor de Driejaarlijkse Staatsprijs voor Literatuur. Inhoudelijk is de enige relevante scène verder nog de conversatie tussen Severus Snape en Igor Kakaroff, die hun ervaringen over de Death Eaters delen. In de documentaire "Prepare For The Yule Ball" (9 min.) zien we hoe de kindacteurs tot hun grote afschuw echte danslessen moeten gaan volgen om die scène in te blikken, maar vooral Emma Watson heeft een groot aandeel in de chemie die deze scènes bij elkaar houden, en ze schittert dan ook in deze passages. In "Conversation With The Cast" (31 min.) krijgen we een redelijk lange interviewsessie, waarbij een half dozijn fans van over de hele wereld de kans krijgen om vragen te stellen aan Rupert Grint, Emma Watson en David Radcliffe. Ook "Reflections On The Fourth Film" is een 14 minuten durende reeks interviews met de jonge verzameling acteurs die de klassen van Hogwarts bevolken, waar men de mening over de film aan vraagt. Deze sectie wordt afgesloten met een trailer en een DVD ROM-sectie waar ons onder meer een tijdlijn wordt beloofd, alsook een spelletjesdemo.



CONCLUSIE
Nog meer dan Harry Potter And The Prisoner Of Azkaban is Harry Potter And The Goblet Of Fire té angstaanjagend voor de allerkleinsten. De film is echter weer net als zijn voorgangers een uitstekende fantasy-film die blijft verbazen door de consistentie aan de eigen logica.



cover




Studio: Warner

Regie: Mike Newell
Met: Daniel Radcliffe, Rupert Grint, Emma Watson, Robbie Coltrane, Ralph Fiennes, Michael Gambon, Brendan Gleeson, Jason Isaacs, Gary Oldman, Alan Rickman, Maggie Smith, Timothy Spall, Miranda Richardson, Robert Pattinson, Clémence Poésy, Stanislav Ianevski

Film:
8,5/10

Extra's:
6/10

Geluid:
9/10

Beeld:
7,5/10


Regio:
2

Genre:
Fantasy

Versie:
Benelux (NL)

Jaar:
2005

Leeftijd:
12

Speelduur:
151 min.

Type DVD:
SS-DL


Beeldformaat:
2.40:1 anamorfisch PAL

Geluid:
Engels Dolby Digital 5.1
Vlaams Dolby Digital 5.1

Ondertitels:
o.a. Nederlands
Extra's:
• Geanimeerde menu's,
• Verwijderde scènes,
• Documentaire "Prepare For The Yule Ball",
• Documentaire "Reflections On The Fourth Film",
• Interviews "Conversation With The Cast",
• 4 spelletjes,
• Documentaire "Harry Vs. The Horntail: The First Task",
• Documentaire "Meet The Champions",
• Documentaire "In Too Deep: The Second Task",
• Documentaire "The Maze: The Third Task",
• Documentaire "He Who Must Not Be Named",
• Trailer,
• DVD ROM-sectie met o.a. tijdlijn

Andere recente releases van deze maatschappij