FILM
Montana, aan het begin van de 20ste eeuw. Paul (Brad Pitt) en Norman (Craig Sheffer) Maclean zijn de twee zonen van de presbyteriaanse dominee Maclean (Tom Skerritt), die zijn zonen niet alleen op strenge maar rechtvaardige wijze religieuze waarden wil bijbrengen, maar hen tegelijkertijd als metafoor voor het leven de liefde bijbrengt voor het vissen met aas. De Macleans wonen vlak bij de impressionante Blackfoot-rivier, waar de forellen als het ware zo op commando in de pan springen. Norman en Paul hebben twee totaal uiteenlopende karakters: Norman is volgzaam en leergierig, Paul is een rebelse levensgenieter. Op jongere leeftijd kan Paul zijn broer nog wel eens aanzetten tot een portie kattekwaad, zoals een tochtje door een waterval met een eh, zeg maar "geleende" boot, maar hun persoonlijke ontwikkelingen wijken steeds meer uit elkaar naarmate ze ouder worden. Paul heeft zijn hart verloren in Montana, en blijft er voor een lokale krant werken, tussendoor zijn tijd vullend met drank, vrouwen, en kaartspelen in slecht gezelschap, inclusief de occasionele betwistingen over hoeveel azen er in een normaal kaartspel behoren te zitten.




Norman krijgt de smaak van het lesgeven te pakken, en al van bij aanvang van zijn studies aan Dartmouth College blijkt hij een natuurtalent te hebben voor literatuur. Hij wordt verliefd op de flamboyante Jessie Burns (Emily Lloyd), terwijl Paul nog maar eens de wrevel van de lokale bevolking op zijn nek haalt door openlijk een relatie te hebben met een Indiaans meisje. Jessie probeert Norman een beetje de guts bij te brengen die zijn broer op overschot heeft, onder meer door een gewaagd ritje door een treintunnel met de wagen - niet in de aangegeven richting, uiteraard. Met Normans carrière gaat het alsmaar beter, want hij krijgt zelfs een professoraat aangeboden, terwijl Paul eeuwig ter plekke rondjes schijnt te draaien; nochtans is Paul van hen tweeën nog altijd de betere visser. Een persoonlijk drama maakt aan het gezapige leven van de familie Maclean abrupt een einde.




Met de familiekroniek A River Runs Through It bezingt regisseur Robert Redford, net als in The Horse Whisperer zijn voorliefde voor één van Amerika's meest archetypische Wild West-streken, Montana. Brad Pitt vervult hier ongeveer dezelfde rol in als hij later nog zou doen in Legends Of The Fall, de einzelgänger die zijn eigen weg in het leven zoekt, tegen de conventie van zijn omgeving en de voor de hand liggende keuzes in. Net als in Legends Of The Fall wordt vooral de nadruk gelegd op het contrast in karakter met een naast familielid die er een diametraal tegenovergestelde levensinstelling op nahoudt, in dit geval zijn broer Norman. Het verhaal is gebaseerd op de autobiografie met jeugdherinneringen van deze laatste, professor Engels aan de universiteit van Chicago, die zijn herinneringen te boek heeft gesteld op aanraden van zijn vader. Het boek werd, eerst in academische kringen, en daarna ook in bredere lagen van de bevolking een bestseller, zodat een verfilming moeilijk uit kon blijven. De film blinkt niet uit door een bijster origineel scenario, en al zeker niet door bijzonder doorgedreven acteerwerk, maar dat wordt ruimschoots gecompenseerd door de eindeloze shots met prachtige natuurbeelden. Je moet het verhaal eerder beschouwen als het nostalgisch ophalen van jeugdherinneringen, waarbij regisseur Robert Redford zelf de rol van de verteller, een oude Norman Maclean, op zich neemt.




Tot veel verder dan beschrijven hoe een typisch middenklassegezin in die tijd leefde, werkte en stierf, reikt het scenario niet, en toch wordt de kijker meegesleurd in de visie die dominee Maclean aan zijn zoons tracht bij te brengen over de vragen des levens. Wat daarbij wel wat stoort is de ongenuanceerde opdeling tussen al wat goed is (de religieuze visie van dominee Maclean) en al de rest (de levenswandel van Paul), en het gebruik van ongemeen naïeve stereotypen, zoals het ganse idee dat het leven te herleiden is tot een partijtje vissen, waarbij de goede en rechtschapen dominee-vader-jezusfiguur de visser van dienst is - bijbelser kan het bijna niet. Als kapstok om de rest van het verhaal aan op te hangen valt dit allemaal nogal licht uit, en met twee uur duurt de film toch net iets te lang om de kijker volop geboeid te houden. De dialogen zijn echter zeer vlot en onderhoudend, en hebben scenarist Richard Friedenberg nog zowaar een (niet-verzilverde) Oscarnominatie opgeleverd, net als de filmscore van Mark Isham. De enige nominatie die daadwerkelijk verzilverd werd was - uiteraard - die voor beste cinematografie voor Philippe Rousselot (L'Ours, Dangerous Liaisons), die na nominaties voor Hope And Glory en Henry & June bij de derde poging - scheepsrecht - de prijs naar huis mocht nemen. Best te genieten, maar jammer dat de verhaallijn soms toch zó vlak is. Er wordt echter redelijk goed geacteerd, onder meer door Brad Pitt in een typische bijrol, maar vooral door Tom Skerritt als de liefdevolle maar afstandelijke vaderfiguur.

BEELD EN GELUID
Eindelijk hebt u een excuus om de Blu-ray met de amechtige beeldkwaliteit op pensioen te sturen. We krijgen in Duitsland een zeer mooie 4K-schijf aangeboden die op alle vlakken beter scoort. Deze uitgave is zonder twijfel de mooiste thuisbioscoopversie die er momenteel van Robert Redfords film bestaat. Wat meteen opvalt, is hoe natuurlijk het beeld oogt, zij het met de nodige grain om de boel filmisch te houden. De adembenemende landschappen van Montana en de glinsterende riviershots krijgen zichtbaar meer diepte en nuance dan op de oude Blu-ray. Bossen, bergen en de beroemde rivier hebben rijkere kleurschakeringen, zonder dat de film zijn zachte, poëtische uitstraling verliest. Het HDR-kleurbereik zorgt niet voor overdreven verzadigde kleuren, maar juist voor subtielere contrasten in de lucht, het water en de vegetatie. Vooral scènes in het vroege ochtendlicht of tijdens de zonsondergang profiteren van een veel groter dynamisch bereik, waardoor het licht realistischer over het landschap valt. Ook de detaillering is een flinke stap vooruit. Fijne structuren in kleding, gezichten en de natuur zijn veel scherper zichtbaar, terwijl de filmkorrel intact is gebleven. Die korrel oogt verfijnd en filmisch en geeft de transfer een authentieke uitstraling, zonder tekenen van agressieve ruisonderdrukking of kunstmatige verscherping. Dat is belangrijk bij een film die oorspronkelijk op 35mm is opgenomen en sterk leunt op de warme cinematografie van Philippe Rousselot.




De geluidskwaliteit is minder spectaculair vernieuwend, maar wel degelijk verzorgd. Zowel de Engelse originele soundtrack als de Duitse nasynchronisatie zijn aanwezig in DTS-HD MA 5.1. De mix kiest nadrukkelijk voor een natuurlijke, ruimtelijke presentatie in plaats van een opzichtig surroundspektakel. Dialogen klinken helder en goed verstaanbaar vanuit de centerspeaker, terwijl de muziek van Mark Isham zich breed over de voorste kanalen ontvouwt en de surroundkanalen subtiel gebruikt om sfeer en omgevingsgeluiden toe te voegen. Het stromen van de rivier, vogelgeluiden en de wind door de bomen vullen de ruimte op een overtuigende manier, waardoor de natuur een tastbare aanwezigheid krijgt. Wie op zoek is naar een film met explosieve dynamiek of zware lage tonen zal hier weinig indrukwekkends vinden, maar dat past ook niet bij het karakter van A River Runs Through It. De geluidsmix ondersteunt de ingetogen toon van het drama en weet vooral te imponeren door haar finesse, rust en ruimtelijkheid. En meer moet dat niet zijn.

EXTRA'S
Er zijn voorwaar extra's aanwezig! Er zijn drie uitgebreide interviews aanwezig, met acteurs Tom Skerritt (23:55) en Brenda Blethyn (20:07) en camerman Philippe Rousselot (22:57). Craig Sheffer en Brad Pitt zijn verdacht afwezig. Dan is er nog een reel met verwijderde scènes (16:20) en een (Duitse) trailer (2:28).




CONCLUSIE
Dit is wellicht technisch de meest voldragen versie van A River Runs Through It die op de markt is. In tegenstelling tot de Blu-ray kunnen we deze warm aanbevelen.